Στη Γαλλία, μετά την πτώση του Ναπολέοντα, από το 1815 έως το 1830, είχαν επικρατήσει οι Ultras ή ultraroyalistes (υπερβασιλικοί), μια πολιτική παράταξη που υποστήριζε την παλινόρθωση των Βουρβόνων. Ένας τυπικός Ultra ήταν συνήθως μέλος της αριστοκρατίας της υψηλής κοινωνίας που υποστήριζε τον Καθολικισμό ως μόνη νόμιμη θρησκεία της Γαλλίας, τη μοναρχία των Βουρβόνων, την παραδοσιακή κοινωνική διαστρωμάτωση των τάξεων αλλά και την ψήφο μέσω απογραφής που παραχωρούσε προνομιακά δικαιώματα ψήφου στους έχοντες. Ειδικά μετά τον Φεβρουάριο του 1820, επικράτησαν οι απολυταρχικές προτιμήσεις των Ultras με μια σειρά αντιδραστικών μέτρων. Απέρριπταν την πολιτική φιλοσοφία της λαϊκής βούλησης αλλά και τα συμφέροντα της αστικής τάξης μαζί με τις φιλελεύθερες και δημοκρατικές τάσεις της. Τον Οκτώβριο του ίδιου έτους, ένας νέος εκλογικός νόμος παρείχε στους πολίτες με την υψηλότερη φορολογία διπλή ψήφο, χωρίς να αφήνει καμία πιθανότητα στους φιλελεύθερους να ανέλθουν νόμιμα στην εξουσία. Η κυβέρνηση περιόρισε την ελευθερία του τύπου και η φιλελεύθερη αντιπολίτευση, αποκλεισμένη από το κοινοβούλιο, κατέφυγε σε μυστικές εταιρείες και τις τεκτονικές στοές, που προσέλκυαν παλιούς επαναστάτες, πρώην αξιωματικούς του Ναπολέοντα. Μυστικές οργανώσεις άκμασαν τότε στη Γαλλία. Η Ένωση, οι Φίλοι της Αλήθειας, το Γαλλικό Παζάρι, ήταν μερικές από αυτές.
Οι Γάλλοι φιλέλληνες που προσχώρησαν στην ελληνική υπόθεση, ήταν στις περισσότερες περιπτώσεις δυσαρεστημένοι φιλελεύθεροι. Ο πόλεμος στην Ελλάδα έδωσε μια ευκαιρία στους αντίπαλους της παλινόρθωσης και τους πρώην αξιωματικούς και στρατιώτες του Ναπολεόντειου στρατού να καταφύγουν εκεί. Μαζί τους έφτασαν στην Ελλάδα και πολλοί στρατιωτικοί και μισθοφόροι, που μετά τους πολέμους και την παλινόρθωση της βασιλείας, έμειναν άνεργοι. Αυτοί, ως έμπειροι με τα όπλα και τις μάχες, αναζητούσαν δουλειά όπου υπήρχε πολεμική σύρραξη. Η πλειοψηφία των επαγγελματιών μαχητών που ήρθαν στην Ελλάδα, ανεξάρτητα από την εθνικότητά τους, ήθελαν να συνεχίσουν τη στρατιωτική σταδιοδρομία τους. Εκτός από την Ελλάδα ευκαιρίες έδιναν και τα άλλα επαναστατικά μέτωπα στη Μεσόγειο ή στη Λατινική Αμερική.
Ο Maurice Persat (Μορίς Περζά) ήταν ένας από αυτούς. Ήταν Γάλλος αξιωματικός και κατοπινός συγγραφέας, που είχε γεννηθεί το 1788 και μετά τους πολέμους του Ναπολέοντα, συμμετείχε μισθοφορικά στις επαναστατικές κινήσεις στη Λατινική Αμερική, την Ελλάδα και την Ισπανία. Είχε υπηρετήσει δίπλα στον Σιμόν Μπολιβάρ στο Τρινιντάντ, λέει για την απόφασή του να επιστρέψει στην Ευρώπη:
«Έπρεπε να πάρω μια απόφαση, καθώς δεν είχα αρκετά έσοδα για να ζήσω αδρανής και χωρίς δουλειά. Τι έπρεπε να κάνω; Δύο επαναστάσεις βρίσκονταν τότε σε εξέλιξη και μου πρόσφεραν τη δυνατότητα να ακολουθήσω μια αξιοπρεπή πολιτική και στρατιωτική καριέρα. Γνώριζα καλά την Ισπανία, αλλά η Νάπολη ήταν κάτι καινούργιο για μένα και την επέλεξα».
Στους Ναπολεόντειους πολέμους ήταν λοχαγός του ιππικού. Παρασημοφορήθηκε με το μετάλλιο της «Λεγεώνας της Τιμής» από τα χέρια του Ναπολέοντα το 1813. Μετά τον πόλεμο «των εκατό ημερών» συνταξιοδοτήθηκε. Πιστός στον Ναπολέοντα, εξορίστηκε κατά τη διάρκεια της «αποκαθήλωσής» του. Επίσης, συμμετείχε σε μια συνωμοσία για τη διάσωσή του από το νησί της Αγίας Ελένης. Το 1817, μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες και το 1818 μπήκε στον στρατό του Σιμόν Μπολιβάρ. Απογοητευμένος αποχώρησε και τον Φεβρουάριο του 1819 πήγε στη Μαρτινίκα. Στη συνέχεια συμμετείχε στην επανάσταση της Νάπολης και φυλακίσθηκε από τους Αυστριακούς, αλλά κατόρθωσε να αποδράσει. Ο Persat με την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης, τον Ιούλιο του 1821, ήρθε στην Ελλάδα, για να πάρει μέρος στον Αγώνα κατά των Οθωμανών. Δεν υπήρχαν φιλελληνικά κίνητρα στον ερχομό του. Στόχευε μόνο στους μισθούς και τα αξιώματα. Άλλωστε τον είχε στρατολογήσει ο πάμπλουτος Σκωτσέζος Thomas Gordon. Η γαλλική αστυνομία τον παρακολουθούσε μέχρι την επιβίβασή του στο πλοίο για την Ελλάδα και σημειώνει σχετικά:
«Δεν κρύβει πώς πηγαίνει να ενωθεί με τους Έλληνες. Δήλωσε με ειλικρίνεια ότι το επάγγελμα του στρατιώτη είναι η μοναδική πηγή βιοπορισμού και ότι αφού δεν μπορούσε να το ασκήσει στη Γαλλία θα αναζητούσε εργασία όπου υπάρχει πόλεμος».
Τότε ήταν 33 ετών. Το πλοίο του Gordon έφτασε στην Ύδρα στις 19 Αυγούστου 1821. Κι εκεί ο Persat περίμενε μια λαμπρή υποδοχή. Τίποτα τέτοιο όμως δεν έγινε. Μόνο ο Gordon φρόντιζε για την τακτοποίησή τους. Με μια γολέτα, στις 23 Αυγούστου, έφτασαν στο Άστρος και εκεί συνάντησαν την Μπουμπουλίνα. Μετά από δυο ημέρες έφτασε στην πολιορκία της Τριπολιτσάς. Για τη συνάντηση του Gordon με τον Δημήτριο Υψηλάντη ο Persat αναφέρει:
«Ήταν κοντός και πολύ εύθραυστος. Το παρουσιαστικό του φαινόταν άτυχο σε μια χώρα όπου η φυσική κατασκευή του ανθρώπου είναι το μόνο χαρακτηριστικό που θυμίζει τους αρχαίους Έλληνες. Αλλά αν έλειπαν από τον πρίγκιπα τα φυσικά χαρίσματα, ξεχώριζε για τα αισθήματά του. Ήταν γενναίος, σαν Γάλλος, και ανεπίληπτος πατριώτης. Ήταν επίσης ο πιο μορφωμένος από τους Έλληνες που γνώρισα».
Ο Υψηλάντης του υποσχέθηκε τη διοίκηση μιας ίλης, όταν όμως εξασφαλίζονταν άλογα και ιππείς… Τελικά ο Persat έμεινε μόνο για μικρό χρονικό διάστημα στην Ελλάδα. Έφυγε δυσαρεστημένος το 1822, παίρνοντας μαζί του μια νεαρή Τουρκάλα.
Πήγε στην Ισπανία, στον Άγιο Δομήνικο και το 1825 στη Νέα Υόρκη. Στη Λουϊζιάνα και στο Τέξας έγινε πειρατής και λαθρέμπορος. Το 1827 ξαναγύρισε στη Γαλλία , παντρεύτηκε την Τουρκάλα του και εντάχθηκε στο εκστρατευτικό σώμα του στρατηγού Maison με πώτερο στόχο να επιστρέψει στον Μοριά και να διεκδικήσει τα χτήματα της οικογένειάς της. Έμεινε στην Ελλάδα μέχρι το 1833 και ξαναγύρισε στη Γαλλία. Το 1837 ήταν και πάλι στην Ελλάδα.
Ο Maurice Persat, ένας περιπλανώμενος μισθοφόρος, δημιούργημα των πολέμων, βρέθηκε και στην Ελλάδα αφήνοντας πολύτιμες πληροφορίες για τα πρόσωπα που συνάντησε.
(Φωτογραφία: Φωτο: An Assembly of European Officers, rushing to the aid of Greece in 1822 [Puaux, René. Grèce. Terre aimée des Dieux, 1932])
