Ωστόσο, όπως αναδείχθηκε στη λογοδοσία της Δημοτικής Αρχής, η επιτυχία τέτοιων παρεμβάσεων δεν μπορεί να κριθεί μόνο από την προμήθεια ποδηλάτων και την εγκατάσταση σταθμών. Απαιτείται παράλληλα ένα ασφαλές, συνδεδεμένο και λειτουργικό δίκτυο ποδηλατοδρόμων, σαφής σήμανση, συντήρηση των υφιστάμενων υποδομών και ρύθμιση κρίσιμων σημείων, όπως το νότιο πεζοδρόμιο της Ναυαρίνου, όπου η συνύπαρξη πεζών, ποδηλάτων και πατινιών δημιουργεί ζητήματα ασφάλειας που δεν μπορούν να περνούν στα… ψιλά.
Το θέμα των κοινόχρηστων ηλεκτρικών ποδηλάτων και του δικτύου ποδηλατοδρόμων έφερε στη διαδικασία της λογοδοσίας ο Παναγιώτης Λύρας, πρόεδρος του Συμβουλίου της Δημοτικής Κοινότητας Καλαμάτας. Όπως υπενθύμισε, τον Σεπτέμβριο του 2024 εγκαταστάθηκαν στην Καλαμάτα έξι σταθμοί κοινόχρηστων ηλεκτρικών ποδηλάτων, με συνολικά 38 ποδήλατα, στο πλαίσιο του έργου ενίσχυσης της μικροκινητικότητας του Δήμου. Ο κ. Λύρας έθεσε σειρά ερωτημάτων για την πραγματική εικόνα του προγράμματος σήμερα: πόσα ποδήλατα λειτουργούν και χρησιμοποιούνται καθημερινά, αν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία για τη χρήση τους από δημότες και επισκέπτες, ποιο είναι το κόστος συντήρησης και λειτουργίας του συστήματος μέχρι σήμερα και ποια είναι η πρόβλεψη για το μέλλον. Παράλληλα, ζήτησε ενημέρωση για το στάδιο στο οποίο βρίσκεται ο σχεδιασμός και η υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου και ασφαλούς δικτύου ποδηλατοδρόμων στην πόλη, καθώς και αν υπάρχει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ή μελέτη για τη σύνδεση βασικών σημείων της Καλαμάτας με υποδομές φιλικές προς το ποδήλατο. Ο ίδιος στάθηκε και στη συζήτηση που έγινε πρόσφατα για την επέκταση του υφιστάμενου δικτύου ποδηλατοδρόμων στη συνεδρίαση του Συμβουλίου της Δημοτικής Κοινότητας Καλαμάτας, με αφορμή έγγραφο-πρόταση που κατέθεσαν 53 ποδηλάτες της πόλης. Οι υπογράφοντες επανήλθαν στο ζήτημα της ποδηλατικής ανάπτυξης, καταθέτοντας συγκεκριμένες και αναλυτικές προτάσεις.
Απαντώντας για το σύστημα κοινόχρηστων ηλεκτρικών ποδηλάτων, ο αντιδήμαρχος Βασίλης Κουτραφούρης ενημέρωσε ότι από τον Ιούλιο του 2024 έως τον αντίστοιχο μήνα του 2025 καταγράφηκαν 3.200 χρήσεις. Όπως σημείωσε, το στοιχείο αυτό, για μια πιλοτική εφαρμογή, κρίνεται ιδιαίτερα ενθαρρυντικό και επιβεβαιώνει ότι υπάρχει ανταπόκριση, κυρίως από τις νεότερες γενιές, στη χρήση εναλλακτικών μορφών μετακίνησης και μικροκινητικότητας στην πόλη. Ο κ. Κουτραφούρης παραδέχθηκε ότι στο διάστημα αυτό παρατηρήθηκαν δυσλειτουργίες, οι οποίες, όπως είπε, αντιμετωπίστηκαν και συνεχίζουν να αντιμετωπίζονται σε συνεργασία με την εταιρεία που έχει αναλάβει το έργο. Παράλληλα, ενημέρωσε ότι ο επιστημονικός συνεργάτης του δημάρχου, Φώτης Ασημακόπουλος, έχει αναλάβει τη διαδικασία ανανέωσης της σύμβασης συντήρησης και τεχνικής υποστήριξης, ώστε να διασφαλιστεί ακόμη καλύτερα η λειτουργία του συστήματος. Ο ίδιος ανέφερε ακόμη ότι εξετάζεται η δυνατότητα επέκτασης τόσο του δικτύου των ποδηλάτων όσο και των σταθμών εξυπηρέτησης. Σε ό,τι αφορά τη συντήρηση του υφιστάμενου δικτύου ποδηλατοδρόμων, επικαλούμενος ενημέρωση από τον αρμόδιο αντιδήμαρχο Δημήτρη Μαστραγγελόπουλο, σημείωσε ότι όπου παρατηρούνται προβλήματα, τα συνεργεία αυτεπιστασίας προχωρούν κατά προτεραιότητα σε αποκαταστάσεις.
Για την επέκταση των ποδηλατοδρόμων τοποθετήθηκε ο αντιδήμαρχος Βασίλης Παπαευσταθίου, ο οποίος ενημέρωσε ότι μέσα από τη μελέτη της Ανατολικής Πολεοδομικής Ενότητας δρομολογούνται παρεμβάσεις περίπου 39 στρεμμάτων. Οι παρεμβάσεις αυτές αφορούν πεζόδρομους, πεζοδρόμια και ποδηλατοδρόμους.
Σύμφωνα με τον κ. Παπαευσταθίου, μέσω της μελέτης για την ανατολική πόλη θα δημιουργηθεί ποδηλατόδρομος που θα συνδέει το ιστορικό κέντρο με την ανατολική περιοχή της Καλαμάτας και θα διακλαδώνεται μέσω της Ηρώων, και προς την περιοχή «Λυόμενα (Βάγια)», μέσω της οδού Σφακιανάκη. Το έργο είναι ενταγμένο στην πρόσκληση «Αστική Αναζωογόνηση» του προγράμματος «Αντώνης Τρίτσης» και αφορά μια εκτεταμένη παρέμβαση στην Ανατολική Πολεοδομική Ενότητα της πόλης, με στόχο τη δημιουργία ενός σύγχρονου, βιώσιμου και λειτουργικού αστικού κέντρου. Παράλληλα, ανέφερε ότι υπάρχει πρόσκληση από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τη δημιουργία νέων ποδηλατοδρόμων σε πόλεις με πληθυσμό άνω των 100.000 κατοίκων, ενώ αναμένεται αντίστοιχη πρόσκληση για πόλεις κάτω των 100 χιλ. Αναφερόμενος στην εξέλιξη του Σχεδίου Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας, υπενθύμισε ότι προβλέπει την επέκταση του δικτύου ποδηλατοδρόμων, ιδίως στον άξονα ανατολής - δύσης. Για την πρόταση που κατατέθηκε στο Συμβούλιο της Δημοτικής Κοινότητας Καλαμάτας από τους 53 ποδηλάτες, τη χαρακτήρισε εξαιρετικά τεκμηριωμένη, εκτιμώντας ότι θα χρειαστεί ιεράρχηση και προτεραιοποίηση των παρεμβάσεων. Ξεχώρισε, μεταξύ άλλων, τις προτάσεις για σύνδεση μέχρι το Ανοιχτό Θέατρο, καθώς και την πρόταση για την Υπαπαντή, η οποία, όπως είπε, θα μπορούσε να προχωρήσει μέσω της επέκτασης της ανάπλασης στην περιοχή.
Από την πλευρά του, ο Γιάννης Παπαδόπουλος, ένας εκ των ανθρώπων που ηγήθηκαν της συγκεκριμένης πρότασης, εξέφρασε την πεποίθηση ότι η ανάπτυξη του δικτύου ποδηλατοδρόμων θα βοηθήσει την πόλη σε πολλούς τομείς. Εστίασε στη συντήρηση του υπάρχοντος δικτύου, στην επέκτασή του, αλλά και στην ανάγκη άμεσης δρομολόγησης ενεργειών, ώστε τα σχέδια να μη μείνουν μόνο στο επίπεδο του προγραμματισμού. Σε σχέση με το ΣΒΑΚ, στάθηκε ιδιαίτερα στη διασύνδεση με περισσότερες σχολικές μονάδες, ώστε οι πολίτες να αισθανθούν ότι υπάρχει ασφάλεια για τα παιδιά τους και να επιλέγουν το ποδήλατο ως μέσο μετακίνησης. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στα οφέλη που θα μπορούσαν να υπάρξουν από την πρόσβαση των φοιτητών στο Πανεπιστήμιο στον Αντικάλαμο με ποδήλατο, κάτι που, όπως σημείωσε, θα μπορούσε να προσδώσει ιδιαίτερη ταυτότητα στην πόλη. Κλείνοντας, πρότεινε στις μελέτες για τις αναπλάσεις να περιλαμβάνονται συστηματικά και ποδηλατόδρομοι, με στόχο η πόλη να αναπτύσσεται με βάση και το ποδήλατο. Στη δευτερολογία του, ο Παναγιώτης Λύρας στάθηκε στην ανάγκη ενίσχυσης της σήμανσης, καθώς προκύπτουν ζητήματα ασφάλειας. Έθεσε επίσης το ζήτημα της δημιουργίας επιπλέον θέσεων στάθμευσης για συμβατικά ποδήλατα σε κομβικά σημεία της πόλης. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη συνύπαρξη πεζών και ποδηλάτων στο νότιο πεζοδρόμιο της Ναυαρίνου, ένα ζήτημα που συνδέεται πλέον και με τα ηλεκτρικά πατίνια, τα οποία βρίσκονται έντονα στην επικαιρότητα. Το θέμα αυτό πάντως, αν και κρίσιμο για την καθημερινή ασφάλεια κατοίκων και επισκεπτών στην παραλιακή ζώνη, δεν έλαβε την έκταση που του αναλογεί στη συζήτηση. Ο Βασίλης Παπαευσταθίου, αναφερόμενος στα ηλεκτρικά πατίνια, ενημέρωσε ότι ο Δήμος έχει αρνηθεί σε εταιρείες την παρουσία τους μέσω ενοικίασης σε κοινόχρηστους χώρους.
Από την πλευρά του, ο σύμβουλος της παράταξης «Καλαμάτα Μετά», Δημήτρης Φαββατάς, παρατήρησε ότι οι πινακίδες που ενημερώνουν πως απαγορεύεται η κίνηση των ποδηλάτων μόνο για τρεις ώρες το βράδυ στο πεζοδρόμιο της Ναυαρίνου δημιουργούν προβλήματα και την εντύπωση ότι η κυκλοφορία τους το υπόλοιπο της ημέρας είναι νόμιμη. Ωστόσο, από τη Δημοτική Αρχή δεν υπήρξε κάποια επίσημη τοποθέτηση επί του συγκεκριμένου ζητήματος. Κλείνοντας τη συζήτηση, ο δήμαρχος Καλαμάτας Θανάσης Βασιλόπουλος συμφώνησε ότι πρέπει να υπάρξει προτεραιοποίηση των προτάσεων, ώστε ο Δήμος να μπορέσει να υποστηρίξει τις σχετικές πρωτοβουλίες. Η συζήτηση ανέδειξε ότι η Καλαμάτα διαθέτει πλέον μια βάση για την ανάπτυξη της μικροκινητικότητας, με τα κοινόχρηστα ηλεκτρικά ποδήλατα να έχουν καταγράψει σημαντική χρήση για πιλοτικό πρόγραμμα.
Το επόμενο βήμα, όμως, δεν μπορεί παρά να είναι πιο απαιτητικό: συντήρηση, επέκταση, ασφαλείς συνδέσεις, οργανωμένη σήμανση και καθαροί κανόνες συνύπαρξης στον δημόσιο χώρο. Γιατί η ποδηλατική μετακίνηση δεν είναι μόνο θέμα εξοπλισμού, αλλά κυρίως θέμα υποδομής, ασφάλειας και αστικής κουλτούρας.
