Οπως λέει: «Οταν έρχεται ένα βιβλίο στα χέρια μου για να το μελετήσω και να γράψω γι’ αυτό, θα ομολογήσω, με το χέρι στην καρδιά, ότι αυτό που μου κεντρίζει αρχικά το ενδιαφέρον είναι η γραφή και η τεχνική της, και αμέσως μετά η πλοκή του. Θέλω να μου δημιουργεί αγωνία και συναίσθημα για να το θεωρήσω επιτυχημένο· να μου ριγεί την επιδερμίδα, να με αγγίζει, να μου μεταδίδει μηνύματα κρυμμένα στις γραμμές του κειμένου, ώστε να νιώσω πως δίκαια αφιέρωσα χρόνο για να το διαβάσω, πως είχε να μου προσφέρει σε πολλαπλά επίπεδα». Η ίδια σημειώνει πως «η λογοτεχνία είναι δύναμη, βήμα και φωνή· είναι μηνύματα έντεχνα κρυμμένα στο κείμενο· είναι το μέσο για να πολεμηθούν καταστάσεις που στιγματίζουν την κοινωνία μας».

Συνέντευξη στην Κωνσταντίνα Δρακουλάκου

Γεννηθήκατε και μεγαλώσατε στον Βόλο, σε ένα περιβάλλον που αγαπούσε τα βιβλία και τα γράμματα. Πότε νιώσατε για πρώτη φορά ότι η συγγραφή δεν είναι απλώς μια αγάπη, αλλά ένας προσωπικός δρόμος ζωής;

Είναι αλήθεια πως μεγάλωσα με πολλή αγάπη, πολλά βιβλία και αρκετό διάβασμα, ώστε να είμαι μια καλή μαθήτρια στο σχολείο. Κι ενώ από τα δέκα μου χρόνια ξεδιπλώθηκε η αγάπη μου για τη συγγραφή, κάπου στην πορεία της ζωής μου αποκοιμήθηκε μέσα μου, γιατί λόγοι ανωτέρας βίας το επέβαλαν. Ώσπου, δέκα τρία χρόνια περίπου πριν, βιώνοντας κάτι πολύ δύσκολο και μέσα από ένα τυχαίο γεγονός, ένιωσα πως η σβησμένη σπίθα ξάφνου ζωήρεψε μέσα μου και στράφηκα ξανά στη συγγραφή, πιο ώριμη πλέον ως άνθρωπος, ως γυναίκα, ως ενεργό μέλος αυτής της κοινωνίας. Ανακάλυψα με έκπληξη πως είχα την ικανότητα, μέσω αυτής, να μετατρέπω καταστάσεις με αρνητικό πρόσημο σε θετικό, να γεμίζω ψυχική ευφορία από την υπέροχη αυτή δημιουργική διαδικασία και τελικά να ομολογώ στον ίδιο μου τον εαυτό πως η συγγραφή όφειλε να είναι ο προσωπικός μου δρόμος ζωής.

Στα βιβλία σας συναντάμε έντονα κοινωνικά θέματα, οικογενειακά μυστικά, γυναικείες αντοχές και ανθρώπους που παλεύουν με το παρελθόν τους. Ποιο είναι το νήμα που ενώνει τις ιστορίες σας;

Κάθε βιβλίο μου είναι μια ξεχωριστή ιστορία, χωρίς καμία απολύτως σύνδεση με επόμενο ή προηγούμενο. Υπάρχει κάτι που μου έχουν αναφέρει οι ίδιοι οι αναγνώστες μου. Ίσως να είναι το νήμα που εννοείτε. Πως όσο δύσκολο και να είναι το θέμα που αναπτύσσεται, ποτέ δεν επικρατεί σκοτάδι και έρεβος στο κείμενο. Πάντα υπάρχει ένα φως, μια ξαστεριά τα οποία εξυφαίνονται μέσα από την πλοκή. Πάντα υπάρχει ένα μήνυμα έντεχνα κρυμμένο στις γραμμές των κειμένων και μια αισιοδοξία στις καρδιές των αναγνωστών μέσω μιας γραφής η οποία, θέλω να πιστεύω πως, κρατά τα σκήπτρα στην ανάγνωση.

Το «Ενα χαμόγελο στον ουρανό» και οι «Ισκιοι στο φως» διακρίθηκαν σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς. Τι σημαίνουν για σας οι διακρίσεις: επιβεβαίωση, ευθύνη ή κίνητρο για την επόμενη συγγραφική προσπάθεια;

Η διάκριση ενός έργου σε λογοτεχνικό διαγωνισμό αναμφίβολα με γεμίζει χαρά, ευτυχία θα έλεγα καλύτερα, γιατί νιώθω πως επιβεβαιώνεται ο κόπος μου και όσα πίστευα για το συγκεκριμένο έργο. Παράλληλα όμως με φορτίζει με ευθύνη για τον πήχη που ανεβαίνει πολύ, ώστε η επόμενη συγγραφική προσπάθεια να είναι όχι μόνο ίση, αλλά και καλύτερη από την προηγούμενη. Σέβομαι πολύ τους αναγνώστες μου και προσδοκία μου είναι πάντα τα κείμενα που τους προσφέρω να είναι αντάξια της αγάπης τους προς τη γραφή μου. Βέβαια, επειδή λειτουργώ με την ευτυχία, σε κάθε διάκριση, είτε γραπτή είτε προφορική, ξεκλειδώνουν όλα τα κελάρια του νου μου και η έμπνευση ρέει σαν παλιό καλό κρασί…

Στο «Δάφνες, προδοσία και λευκή κλωστή» επιστρέφετε σε ένα παλαιότερο 

έργο σας, το «Πηλιορείτικο γαϊτανάκι», δίνοντάς του νέα μορφή. Πώς βιώνει μια συγγραφέας την επιστροφή σε ένα πρώτο της βιβλίο με πιο ώριμη πλέον ματιά;

Η επιστροφή σε ένα προγενέστερο βιβλίο και ιδιαίτερα στο πρώτο γίνεται με πολύ αυστηρό τρόπο, ψάχνοντας και ερευνώντας για σημεία, όπου μέσα από την πιο ώριμη ματιά του δημιουργού «χτυπούν καμπανάκια». Η αλήθεια είναι πως τέτοια σημεία δεν υπήρχαν. Απλά το έγραψα ξανά από την αρχή χρησιμοποιώντας τη γλώσσα της γραφής της συγγραφέα που είχε στο ενεργητικό της ήδη άλλα τρία βιβλία, με μικρές προσθέσεις κειμένου, ώστε να δημιουργηθεί ένα πιο άρτιο αποτέλεσμα, που να με αφήνει απόλυτα ικανοποιημένη και δικαιωμένη για τον κόπο μου.

Η Ιστορία, η λαογραφία και η μνήμη του τόπου έχουν σημαντική θέση στο έργο σας. Πόσο σας επηρεάζει η Μαγνησία, το Πήλιο και γενικότερα η τοπική ταυτότητα στην δημιουργία των ηρώων σας;

Ο τόπος μου ο ευλογημένος, η Μαγνησία, έπαιξε σημαντικό ρόλο μόνο στη δημιουργία του βιβλίου μου «Δάφνες, προδοσία και λευκή κλωστή». Και αυτό συνέβη γιατί μέσα στις σελίδες του καταγράφονται οι πορείες τριών οικογενειών με καταγωγή από το Πήλιο και τον Βόλο μέσα στα δύσκολα χρόνια της αρχής του 20ου αιώνα και έως την κατοχή από τους Γερμανούς. Πέτρινα χρόνια ηρωισμού, λεβεντιάς και περηφάνιας κλείνονται στις σελίδες του. Πέτρινα χρόνια ενός λαού που ξέρει ν’ αγαπά, ξέρει όμως και να πολεμά για ιδανικά και αξίες, κατακτώντας την αναφορά του ονόματός του στην αιωνιότητα… Το βιβλίο στηρίχτηκε σε αληθινά γεγονότα, αλλά και σε μυθοπλασία, ώστε το αποτέλεσμα να δικαιώνει τη χαρά της ανάγνωσή του.

Στο νεότερο βιβλίο σας «Τοπία θολών οριζόντων», η πλοκή τοποθετείται σε μια δύσκολη ιστορική περίοδο και αγγίζει θέματα φόβου, μυστικών και επιβίωσης. Τι θέλατε να φωτίσετε μέσα από αυτή την ιστορία;

Γράφοντας αυτό το βιβλίο θέλησα να δημιουργήσω ένα ιστορικό κάδρο μέσα στο οποίο κινούνταν οι χαρακτήρες των ηρώων και επηρεαζόταν σε μέγιστο βαθμό η πορεία της ζωής τους. Έτσι φωτίζεται αρκετά ένα κομμάτι της νεότερης Ιστορίας μας, αυτής του Εμφυλίου και μεταγενέστερα, για την οποία γνωρίζουμε ελάχιστα και ίσως διαμέσου της οπτικής που η κάθε πολιτική πλευρά επιθυμούσε να περάσει στους πολίτες. Σε μια Ελλάδα όπου, πρώτη απ’ όλους τους λαούς, είχε διδάξει, στο ένδοξο παρελθόν της, τον πολιτισμό, τις τέχνες, τα γράμματα, την ελευθερία του ατόμου να συλλογάται και να εκφράζεται ελεύθερα, η φίμωση του λόγου, των ιδεών, οι πολιτικές σκοπιμότητες και τα κυνήγια μαγισσών μεταξύ Ανατολής και Δύσης χάραζαν μια πορεία φόβου, όπου βουβαίνονταν οι φωνές των ανθρώπων γιατί άνοιγαν τα κελιά των φυλακών…

Πολλές ηρωίδες σας μοιάζουν να περνούν από το σκοτάδι στο φως, από την πληγή στη δύναμη. Είναι για εσάς η λογοτεχνία ένας τρόπος να δοθεί φωνή σε γυναίκες που συχνά σιωπούν;

Η λογοτεχνία είναι δύναμη, είναι βήμα και φωνή, είναι μηνύματα έντεχνα τρυπωμένα στο κείμενο που τα εισπράττουν και εκείνες που από φόβο σιωπούν, παίρνοντας τον χρόνο που απαιτείται για να τα επεξεργαστούν, να προβληματιστούν, να εγείρουν απορίες. Μέσω αυτής δημιουργείται αφύπνιση συνειδήσεων. Γυναίκες που έστεκαν βουβές, διαβάζοντας είναι σε θέση να δώσουν διέξοδο στις ζωές τους που λίμναζαν σε τέλμα και τέλος να σηκωθούν όρθιες και να διεκδικήσουν τα αυτονόητα. Η λογοτεχνία είναι το μέσον να πολεμηθούν καταστάσεις που στιγματίζουν την κοινωνία μας. 

Πέρα από τη συγγραφή, συμμετέχετε σε παρουσιάσεις βιβλίων και εκδηλώσεις λόγου. Τι σας προσφέρει η άμεση επαφή με το αναγνωστικό κοινό και με άλλους συγγραφείς;

Δεν υπάρχει τίποτε ωραιότερο και σημαντικότερο για έναν συγγραφέα από την προσωπική επαφή με τους αναγνώστες του, αλλά και τους ομότεχνούς του, ιδιαίτερα σε παρουσιάσεις βιβλίων, όπου όλοι οι παρευρισκόμενοι είναι λάτρεις των γραφών, της λογοτεχνίας γενικότερα. Όταν βρίσκομαι σε τέτοιο περιβάλλον θαρρώ πως είμαι στον απόλυτα φυσικό μου χώρο ύπαρξης πέρα από εκείνον του σπιτιού και της οικογένειάς μου. 

Εχετε παρουσιάσει βιβλία νέων κυρίως συγγραφέων και έχετε γράψει κριτικά σημειώματα. Όταν διαβάζετε ένα έργο για να το παρουσιάσετε ή να το κρίνετε, τι αναζητάτε πρώτα: την τεχνική, την αλήθεια του συναισθήματος ή το μήνυμα;

Οταν έρχεται ένα βιβλίο στα χέρια μου, να το μελετήσω για να γράψω για κείνο, με το χέρι στην καρδιά θα ομολογήσω πως αυτό που μου κεντρίζει αρχικά το ενδιαφέρον είναι η γραφή του, η τεχνική της και αμέσως μετά η πλοκή του. Θέλω να μου δημιουργήσει αγωνία και συναίσθημα για να το θεωρήσω επιτυχημένο, να μου ριγήσει την επιδερμίδα, να με αγγίξει, να μου περάσει μηνύματα κρυμμένα στις γραμμές του κειμένου του, να νιώσω πως δίκαια αφιέρωσα χρόνο να το διαβάσω. Πως είχε να μου προσφέρει σε πολλαπλά επίπεδα.

Παράλληλα με τη συγγραφή, έχετε έντονη φιλανθρωπική δράση μέσα από την Ελληνική Μέριμνα Βόλου. Πώς συνομιλεί αυτή η εμπειρία προσφοράς με τη λογοτεχνική σας ματιά για τον άνθρωπο, την αδικία και την ελπίδα;

Πάντα θεωρούσα πως η λογοτεχνία είναι μια ύψιστη μορφή προσφοράς στον κόσμο του πολιτισμού. Κάτι λοιπόν τόσο ιερό, μόνο με την ίδια την ανθρώπινη υπόσταση θα μπορούσε να αναμετρηθεί. Με την αξία να νιώθει κάποιος άνθρωπος γιατί, ακριβώς, μπορεί και θέλει να προσφέρει ελπίδα στο κοινωνικό σύνολο. 

Ευχαριστώ θερμά για τη φιλοξενία την «Ε» και το eleftheriaonline.gr και εύχομαι καλή συνέχεια με προσφορά στην ενημέρωση και τον πολιτισμό.