Κυριακή, 11 Οκτωβρίου 2026 09:15

Τριφυλία: Η ανομβρία πλήττει την ελαιοπαραγωγή

Γράφτηκε από τον

Τριφυλία: Η ανομβρία πλήττει την ελαιοπαραγωγή

Για ακόμη μια φορά τα τελευταία χρόνια η παρατεταμένη ανομβρία σε αρκετές περιοχές της Τριφυλίας έχει προκαλέσει έντονα και πολλά προβλήματα στην ελαιοπαραγωγή.

Μπορεί να διανύσαμε έναν χειμώνα με πολλές και έντονες βροχές , ωστόσο για αρκετές περιοχές ακολούθησε μια παρατεταμένη ανομβρία μέχρι και σήμερα, προκαλώντας προβλήματα, δείχνοντας ότι οι κλιματική αλλαγή είναι εδώ με ακραίες συμπεριφορές. Αρκετοί παραγωγοί βλέπουν να χάνεται το εισόδημα τους, ενώ όπως είχε συμβεί και πριν λίγα χρόνια εύλογη είναι η ανησυχία και για την επόμενη χρονιά.

Το σίγουρο είναι ότι πλέον θα πρέπει να παρθούν μέτρα και μέτρα ριζικά και ουσιαστικά, ώστε να στηριχθεί ο πρωτογενής τομέας. Τα δίκτυα άρδευσης του Φιλιατρινού φράγματος ακόμη να υλοποιηθούν αλλά ούτε και μικρότερες παρεμβάσεις φαίνονται να υπάρχουν σε κάποιο σχεδιασμό.

Γνώστης αυτής της κατάστασης ο πρώην διευθυντής της ΔΑΟΚ Τριφυλίας Αντώνης Παρασκευόπουλος, μας μιλά για τα προβλήματα της ξηρασίας, αλλά το κυριότερο επισημαίνει τι θα πρέπει να γίνει για τη εξασφάλιση νερού, υπογραμμίζοντας πως χρειάζεται μια ολιστική προσέγγιση και Εθνικός Σχεδιασμός.

Σχετικά με τις επιπτώσεις της ξηρασίας και της παρατεταμένης ανομβρίας τόνισε: «Πολλές βροχοπτώσεις μας παρέσυραν σε μια αισιοδοξία, επειδή τη χρονιά που πέρασε είχαμε βροχοπτώσεις μοναδικές, πάνω από 1.200 χιλιοστά, πρωτόγνωρο, τροπικό κλίμα δηλαδή. Πιστέψαμε όλοι ότι δεν θα υπάρχει σοβαρό πρόβλημα τη φετινή χρονιά. Όμως τα πράγματα δεν είναι έτσι ακριβώς, διότι μπορεί να είχαμε βροχοπτώσεις, οι οποίες κάλυψαν τις ανάγκες των δέντρων με το ύψος που είχαμε έως Μάιο-Ιούνιο, όμως η ανομβρία Ιούλιο, Αύγουστο, Σεπτέμβριο και Οκτώβριο τώρα, έχουν δημιουργήσει, και με δεδομένο ότι η ηρτημένη παραγωγή είναι από τις καλύτερες των τελευταίων χρόνων, με μια εκτίμηση που πιθανόν να ξεπεράσει τους 28.000 τόνους αν δεν έχουμε πτώσεις από τη ξηρασία.

Όλοι αυτοί οι παράγοντες, το υπερβολικό φορτίο, η έλλειψη βροχοπτώσεων μέχρι σήμερα, δημιούργησαν στρες στα δέντρα και κυρίως τα νεότερα δέντρα τα οποία δεν έχουν πλούσιο ριζικό σύστημα και βλέπουμε ήδη ότι πάρα πολλές περιοχές, στους ξερικούς ελαιώνες, βόρεια της Κυπαρισσίας και όχι μόνο και νότια, να παρουσιάζονται πρόβλημα και ήδη οι παραγωγοί να ανησυχούν και να προβληματίζονται και να ενοχλούν τους ειδικούς και τους φορείς για τις ζημίες οι οποίες διαφαίνονται από την ξηρασία» λέει ο Αντ. Παρασκευόπουλος και συνεχίζει:

Τα χιλιοστά βροχής που έπεσαν ήταν γύρω στα 8 με 10. Όταν η ελιά θέλει 40 περίπου χιλιοστά το μήνα. Αν αυτό το υπολογίσει κανείς, για τους μήνες του καλοκαιρινούς χρειάζεται 180 χιλιοστά βροχής. Και εμείς έχουμε 10 μόνο. Κατά συνέπεια, η έλλειψη βροχοπτώσεων, οι υψηλές θερμοκρασίες που διαμορφώθηκαν σταθερά ψηλά, όχι υπερβολικές, αλλά ψηλές, σε συνδυασμό με το μεγάλο φορτίο, υπερβολικό φορτίο που έχουν φέτος, δημιουργούν προβλήματα στους ελαιώνες και αυτό φαίνεται ότι θα έχει επιπτώσεις και στην παραγωγή, οι ελαιοπαραγωγοί μας πηγαίνοντας στα ελαιοπερίβολά τους, διαπιστώνουν αυτή την εικόνα, έντονη φυλλόπτωση, μαύρισμα των καρπών, μουμιοποίηση του ελαιοκάρπου και είναι ένα θέμα πολύ σοβαρό».

Το ουσιαστικό όμως είναι να γίνουν παρεμβάσεις και έργα που θα στηρίξουν την αγροτική παραγωγής στην κλιματική αλλαγή.

«Θα πρέπει πλέον από εδώ και πέρα να δούμε σοβαρά τις παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής ή κλιματικής κρίσης. Μπορούμε να αυξήσουμε τις αρδευόμενες εκτάσεις κάνοντας ελλειμματική άρδευση. Δηλαδή να αρδεύουμε τους ελαιώνες μας στα κρίσιμες περιόδους και να μην κάνουμε υπερβολική και αλόγιστη χρήση του νερού στην ελαιοκαλλιέργεια. Εάν έχουμε σαν στόχο την ορθολογική χρήση δίνοντας νερό στα κρίσιμα στάδια και αυτά είναι η ανθοφορία, η καρπόδεση και τώρα η γρήγορη ανάπτυξη του καρπού τότε θα μπορούσαμε να έχουμε κάνει μια εξοικονόμηση νερού και ταυτόχρονα να μειώσουμε τις διαρροές του νερού στα δίκτυα άρδευσης που είναι σημαντικές.

Θα πρέπει άμεσα να προχωρήσουν οι διαδικασίες της κατασκευής των αρδευτικών δικτύων (του φράγματος των Φιλιατρών) διότι ήδη για μια μεγάλη Δημοτική Ενότητα των Φιλιατρών θα μπουν στην άρδευση, 30.000 και πλέον στρέμματα τα οποία θα δώσουν μια αύξηση της παραγωγής 50 έως 60% και δεν είναι μόνο η αύξηση της παραγωγής που θα δώσει αυτή η ένταξη των εκτάσεων σε αρδευόμενες, είναι και η μείωση της παρενιαυτοφορίας, διότι θα έχουμε τη δυνατότητα οι ξερικοί ελαιώνες να έχουν παραγωγή κάθε χρόνο. Το πρώτο είναι αυτό. Αυτό νομίζω ότι έχει καθυστερήσει, πρέπει γρήγορα να μπει σε υλοποίηση και να ολοκληρωθεί.

Το δεύτερο είναι μικρές παρεμβάσεις, αξιοποίηση παραχειμάριων νερών. Δηλαδή εμείς φέτος βλέπαμε, επειδή είχαμε βροχοπτώσεις το χειμώνα, σε χείμαρρους να έχουμε νερό ακόμα και τον Αύγουστο και να πηγαίνει στη θάλασσα.
Και το τρίτο να γίνουν μελέτες, για να είναι ώριμες να υπάρχουν, ώστε να ενταχθούν σε κάθε καινούργια πρόσκληση που θα γίνει εν όψη της νέας ΚΑΠ, για μικρά έργα αρδευτικά, δηλαδή λιμνοδεξαμενές, έργα υποδομών τα οποία είναι ευέλικτα, τα οποία μπορούν να υλοποιηθούν πιο γρήγορα και να τα αξιοποιήσουμε αρδεύοντας τις καλλιέργειες της περιοχής.

Χρειάζεται μια ολιστική διαχείριση πρώτον του αρδεύσιμου νερού και δεύτερον ένας σχεδιασμός, για κατασκευή μικρών αρδευτικών έργων, λιμνοδεξαμενών και άλλων, υπάρχουν μελέτες του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και είναι διαθέσιμες από τις υπηρεσίες, οι οποίες έχουν υποδείξει συγκεκριμένες τοποθεσίες όπου μπορεί να γίνουν αυτές οι παρεμβάσεις. Για να γίνουν όμως αυτές οι παρεμβάσεις θα πρέπει προηγούμενα να έχουμε μελέτες έτοιμες, ώστε να μπορούν να ενταχθούν στη νέα πρόσκληση, στη νέα ΚΑΠ για να επενδύσουμε στον τομέα νερό.

Επιπλέον θα πρέπει να δούμε το νομικό πλαίσιο και το θεσμικό πλαίσιο για την αξιοποίηση των νερών των βιολογικών καθαρισμών που για την ελαιοκαλλιέργεια μπορούν να χρησιμοποιηθούν και να αξιοποιήσουμε και αυτή τη δυνατότητα, γιατί οι ποσότητες σε μεγάλους δήμους είναι πολύ σημαντικές και μπορούν τοπικά να αξιοποιηθεί το νερό αυτό για την άρδευση των ελαιών της περιοχής».

Ακόμη επισήμανε ότι οι επιπτώσεις από τη φετινή ξηρασία θα επηρεάσουν την παραγωγή και της επόμενης χρονιάς. «Αυτό όμως το οποίο θα πρέπει να σημειώσουμε, δεν είναι η επίπτωση μόνο στη φετινή παραγωγή από την ξηρασία, είναι και η επίπτωση στην παραγωγή της επόμενης χρονιάς. Διότι η διαφοροποίηση των οφθαλμών γίνεται δύο φορές το χρόνο. Γίνεται μία στις αρχές του χρόνου, τον Φεβρουάριο και μία τον Ιούνιο. Εάν δεν έχουμε λοιπόν τον Ιούνιο νερό σε ένα κρίσιμο στάδιο για την ελαιοκαλλιέργεια, καταλαβαίνετε ότι αυτό θα έχει επιπτώσεις και στην παραγωγή της επόμενης χρονιάς. Οι παραγωγοί μας τώρα, θα έπρεπε να είχαν κάνει καλλιεργητικές φροντίδες τέτοιες, ώστε να μειώσουν την επίδραση του καύσωνα και της ξηρασίας στο ελαιόδεντρο αλλά όταν βλέπει κάποιος μια παραγωγή μεγάλη που είχε χρόνια να δει δύσκολα θα κάνει μια αφαίρεση του καρπού το καλοκαίρι κάνοντας κλαδέματα ή στο κλάδεμα νωρίτερα να αφαιρέσει τα η φυλλική επιφάνεια, ώστε να κρατήσει μια ισορροπία και να μπορέσει το δέντρο να αντιδράσει σε μια πίεση που θα υποστεί από τις υψηλές θερμοκρασίες και από την έλλειψη νερού λόγω της ανομβρίας».

Τέλος υπογράμμισε πως πρέπει να υπάρξει Εθνικός Σχεδιασμός, για να έχουμε νερό και νερό καλής ποιότητας. «Εάν δεν επενδύσουμε στο νερό και αν δεν έχουμε νερό και νερό καλής ποιότητας, δεν μπορούμε να δούμε ούτε ανάπτυξη του κλάδου των θερμοκηπίων, ούτε ανάπτυξη των υδροπονικών καλλιεργειών, ούτε η αύξηση των υπαίθριων και κηπευτικών και της καλλιέργειας καρπουζιού, αλλά και άλλων εναλλακτικών καλλιεργειών, οι οποίες απαιτούν όχι μεγάλες ποσότητες νερού, αλλά νερό για την ανάπτυξή τους και την προώθησή τους. Επομένως, πρέπει να γίνει εθνικός σχεδιασμός, ο σχεδιασμός να αρχίζει από την περιφέρεια και οι προτάσεις προς τα πάνω να γίνονται με βάση τις ανάγκες κάθε περιοχής, το καλλιεργητικό προφίλ, το υδατικό δυναμικό, την ποιότητα του αρδεύσιμου νερού, πάντοτε στοχεύοντας την καλύτερη ορθολογική χρήση του νερού, στην σωστή αξιοποίηση, ώστε να αυξήσουμε και την παραγωγή, αλλά και να βελτιώσουμε την ποιότητα των προϊόντων της περιοχής μας».