Αύξηση της απασχόλησης και σαφής μετατόπιση από το πρωτογενή τομέα προς δραστηριότητες υπηρεσιών καταγράφεται στην Πελοπόννησο την περίοδο 2000–2023, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Η εικόνα είναι χαρακτηριστική για το νέο παραγωγικό μοντέλο της Πελοποννήσου. Λιγότερη εργασία στη γη και περισσότερη σε δραστηριότητες που συνδέονται με την κατανάλωση και τον τουρισμό.
Οι απασχολούμενοι ανήλθαν το 2023 σε 260.615 άτομα, από 229.420 το 2000 και 243.394 το 2019. Η άνοδος φτάνει το 13,6% σε σχέση με τις αρχές του αιώνα και το 7,1% σε σχέση με το 2019. Η εξέλιξη συνδέεται με την αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης και με τη μεγαλύτερη συμμετοχή των γυναικών στην αγορά εργασίας. Την ίδια στιγμή καταγράφεται έντονη ανακατανομή ανά κλάδο.
Υποχώρηση του πρωτογενούς τομέα
Στη γεωργία, δασοκομία και αλιεία οι απασχολούμενοι μειώθηκαν από 83.024 το 2000 σε 65.172 το 2019 και διαμορφώθηκαν σε 69.559 το 2023. Το μερίδιο υποχώρησε από 36,2% σε 26,8% και 26,7% αντίστοιχα.
Παρά τη μείωση, η Πελοπόννησος διατηρεί πολύ υψηλότερη εξάρτηση από τον πρωτογενή τομέα σε σχέση με το σύνολο της χώρας. Το ποσοστό απασχόλησης παραμένει περίπου διπλάσιο από τον εθνικό μέσο όρο, γεγονός που αναδεικνύει τον ιδιαίτερο παραγωγικό χαρακτήρα της περιφέρειας.
Στάσιμη εικόνα στη μεταποίηση και τις κατασκευές
Στη μεταποίηση η απασχόληση κινείται χωρίς δυναμική, με μικρές διακυμάνσεις σε όλη την περίοδο, ενώ οι κατασκευές κατέγραψαν ισχυρή πτώση μέχρι το 2019 και μερική ανάκαμψη έως το 2023, χωρίς να επιστρέφουν στα επίπεδα των αρχών του αιώνα. Η στασιμότητα στη μεταποίηση (γύρω στις 20.000 άτομα) προβληματίζει, καθώς δείχνει ότι η περιοχή δυσκολεύεται να δημιουργήσει προστιθέμενη αξία στα προϊόντα της. Παράγουμε, αλλά δεν μεταποιούμε στον βαθμό που θα μπορούσαμε.
Άνοδος στο εμπόριο και τις μεταφορές
Στο εμπόριο καταγράφεται σταθερή αύξηση της απασχόλησης. Οι εργαζόμενοι ανέρχονταν σε περίπου 32.000 το 2000, αυξήθηκαν σε 36.500 το 2019 και ξεπέρασαν τις 38.000 το 2023, με το μερίδιο να ενισχύεται από περίπου 14% σε σχεδόν 15%.
Στις μεταφορές και αποθήκευση η απασχόληση αυξήθηκε από περίπου 7.500 άτομα το 2000 σε 8.200 το 2019 και περίπου 9.000 το 2023, με ήπια αλλά σταθερή ενίσχυση.
Έκρηξη σε τουρισμό και εστίαση
Η μεγαλύτερη άνοδος καταγράφεται στην εστίαση και τα καταλύματα. Οι απασχολούμενοι αυξήθηκαν από περίπου 18.000 το 2000 σε 27.000 το 2019 και ξεπέρασαν τις 32.000 το 2023. Το ποσοστό του κλάδου ενισχύθηκε από περίπου 8% σε πάνω από 12%, αποτυπώνοντας τη δυναμική του τουρισμού.
Ενίσχυση υπηρεσιών υγείας και επαγγελματικών δραστηριοτήτων
Ανοδική πορεία εμφανίζουν και οι κλάδοι της υγείας και κοινωνικής μέριμνας, καθώς και οι επαγγελματικές και τεχνικές υπηρεσίες, που αυξάνουν σταθερά την απασχόληση.
Πιο περιορισμένες είναι οι μεταβολές στην εκπαίδευση και στη δημόσια διοίκηση, όπου η απασχόληση παρουσιάζει μικρές αυξομειώσεις.
Μετακίνηση εργατικού δυναμικού προς τις υπηρεσίες
Συνολικά, οι δραστηριότητες που συνδέονται με το εμπόριο, τις μεταφορές, την εστίαση και τον τουρισμό αύξησαν την απασχόληση από περίπου 57.500 άτομα το 2000 σε 71.700 το 2019 και πάνω από 79.000 το 2023.
Η σύγκριση 2000, 2019 και 2023 δείχνει καθαρά τη μετατόπιση της οικονομίας. Ο πρωτογενής τομέας υποχωρεί, η μεταποίηση παραμένει στάσιμη και η αύξηση της απασχόλησης συγκεντρώνεται στις υπηρεσίες.
Περισσότερα στοιχεία παρουσιάζονται στον πίνακα:

