Ως ο Μωυσής ύψωσε «τον όφιν εν τη ερήμω», για να σώσει τον λαό του έτσι και η Εκκλησία υψώνει τον Τίμιο Σταυρό, για να καταθέσει ο πιστός την ευλάβειά του αλλά κυρίως για να αποτελέσει πρότυπο και οδηγό στη ζωή των ανθρώπων. Ο Σταυρός του Χριστού δεν αποτελεί μόνο αντικείμενο προσκύνησης αλλά τον δικό μας Σταυρό. Ο εκούσιος Σταυρός Του εξαιτίας της αγάπης για τους άλλους. Η αγάπη θέλει να σηκώνει και ο άνθρωπος σταυρούς πόνου και θυσίας, γιατί αγάπη χωρίς σταυρὸ δεν μπορεί να διατηρηθεί, γίνεται ωφελιμιστική.
      Σήμερα ο καθένας κοιτάζει το πως θα αποφύγει τους σταυρούς της ζωής, πως θα διάγει μία ζωή άνετη, πως θα διεκδικήσει τα δικαιώματά του, πως θα κυριαρχήσει το εγώ του πάνω στους άλλους, πως θα καταπιέσει τον συνάνθρωπο για να επιβιώσει ωφελιμιστικά ο ίδιος, Αυτός είναι ο πολιτισμός του ευδαιμονισμού.
      Ατομικιστικός πολιτισμός του συμφέροντος. Σ’ αυτόν τον πολιτισμό η Εκκλησια προβάλλει τον Σταυρό του Χριστού και δίνει με τον τρόπο αυτό την απάντηση, ότι το πρόβλημα δεν είναι πως θα αποφύγουμε τον σταυρό, αλλά το πως θα σηκώσουμε τον σταυρό, όχι μόνο το δικό μας, αλλά των άλλων, κυρίως των άλλων. Η ζωή αλλάζει νόημα πλέον, όταν σηκώνεις τον σταυρό σημαίνει θυσιάζεις το δικό σου θέλημα για το χατίρι των άλλων γιατί «ζω δε ουκέτι εγώ, ζη δε εν εμοί Χριστός», δηλαδή δεν ζει κανείς για τον εαυτό του αλλά για τον άλλον, τον οποιονδήποτε άλλον, ο οποίος είναι Χριστός.
      Ο Σταυρός αποτελεί το παράδειγμα και το υπόδειγμα για την    επίλυση των προβλημάτων του σύγχρονου πολιτισμού, με μπροστάρη τον άνθρωπο, που αγαπά τον άλλον κινούμενος χωρίς ιδεοληψίες. Αποτελεί τον οδηγό για να μπορέσει ο ένας να κατανοήσει ότι ο άλλος, ο έτερος, όποιος και αν είναι αυτός, ανεξάρτητα από φύλο, φυλή, θρησκεία, καταγωγή, τρόπο σκέψης, πολιτικές πεποιθήσεις, σεξουαλικό προσανατολισμό, αποτελεί τον παράδεισό μου και όχι την κόλασή μου. Όπως ο Χριστός οδήγησε τον εαυτό τους και τους πιστεύοντες σε αυτόν μετά τον Σταυρό στην Ανάσταση, έτσι και ο κόσμος σήμερα πρέπει να μετέχει της Ανάστασης που είναι ζωή εδώ και τώρα και αιώνια ζωή αγάπης, συνύπαρξης, αλληλεγγύης, όχι μόνο με αυτούς που μας ευεργετούν αλλά και με αυτούς που μας βλάπτουν που είναι εχθροί μας.
      Το ζητούμενο είναι τα επίγεια να γίνουν εικόνες των ουρανίων αφού    όλα τα νοητά έχουν την ανάγκη του σταυρικού τρόπου ζωής. Να γιατί η «Εκκλησία προβάλλει την θυσιαστικήν αγάπην του Εσταυρωμένου Κυρίου της ως την μόνην οδόν προς ένα κόσμον ειρήνης, δικαιοσύνης, ελευθερίας, αλληλεγγύης μεταξύ των ανθρώπων και των λαών, των οποίων μόνον και έσχατον μέτρον είναι ο υπέρ της του κόσμου ζωής θυσιασθείς Κύριος…» (Αγία και Μεγάλη Σύνοδος της Ορθοδόξου Εκκλησίας, Κρήτη 2016).