Η συμφωνία ασφάλειας που διαμορφώνεται μεταξύ των ΗΠΑ, της Δανίας και της Γροιλανδίας αναμένεται να επεκτείνει την αμερικανική στρατιωτική παρουσία, να εμποδίσει τις αντίπαλες δυνάμεις να ιδρύσουν βάσεις ή να αποκτήσουν ευαίσθητα συμφέροντα και ενδεχομένως να επιτρέψει στην Ουάσινγκτον να κατασκευάσει επιπλέον εγκαταστάσεις. Ωστόσο δεν θα παραχωρήσει στις ΗΠΑ την κυριότητα της Γροιλανδίας.
Ο Τραμπ θα συναντηθεί με την πρωθυπουργό της Δανίας, Μέτε Φρέντερικσεν και τον πρωθυπουργό της Γροιλανδίας, Γενς Φρέντερικ Νίλσεν σήμερα, Τρίτη (22/9) στις 10:30 π.μ. (ώρα Ανατολικής Ακτής, 17:30 ώρα Ελλάδος) στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη για την τριμερή τελετή υπογραφής.
Μετά την ανακοίνωση του Τραμπ, οι πρωθυπουργοί της Δανίας και της Γροιλανδίας ανέφεραν σε κοινή δήλωση ότι η συμφωνία θα διαφυλάξει την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Βασιλείου της Δανίας, καθώς και το δικαίωμα των Γροιλανδών στην αυτοδιάθεση.
Παρ’ όλα αυτά, ο Τραμπ παρουσίασε τη συμφωνία ως μια σαρωτική νίκη των ΗΠΑ, αναφέροντας ότι η Ουάσιγκτον απέκτησε «μόνιμο έλεγχο επί της ασφάλειας» στη Γροιλανδία και τη δυνατότητα «να πράξει ό,τι είναι απαραίτητο» για την υπεράσπισή της.
Τι κερδίζουν οι ΗΠΑ
Οι ΗΠΑ απολαμβάνουν ήδη εκτεταμένα στρατιωτικά δικαιώματα στο νησί βάσει μιας αμυντικής συμφωνίας του 1951 με τη Δανία, η οποία επιτρέπει στην Ουάσιγκτον να ιδρύει και να λειτουργεί στρατιωτικές εγκαταστάσεις, να αναπτύσσει προσωπικό και να πραγματοποιεί υπερπτήσεις σε καθορισμένες περιοχές.
Το κείμενο της συμφωνίας δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί, ωστόσο τρεις πηγές που γνωρίζουν το ζήτημα και μίλησαν στο Reuters υπό το καθεστώς ανωνυμίας, ανέφεραν ότι οι λεπτομέρειες δεν θα οριστικοποιηθούν μέχρι την υπογραφή της.
Ωστόσο, όπως σημείωσαν οι συγκεκριμένες πηγές, οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να επεκτείνουν τη στρατιωτική τους παρουσία στη Γροιλανδία. Ειδικότερα, εκτός από την υπάρχουσα διαστημική βάση Πιτουφίκ, η συμφωνία αναμένεται να ανοίξει δύο νέες στρατιωτικές εγκαταστάσεις: το Ναρσαρσουάκ, μια πρώην αεροπορική βάση του Ψυχρού Πολέμου, ο πληθυσμός της οποίας έχει μειωθεί σε μόλις μερικές δεκάδες κατοίκους και το Μέστερσβιγκ, ένα στρατιωτικό φυλάκιο το οποίο χρησιμοποιείται επί του παρόντος από την «Sirius Dog Sled Patrol», μια ελίτ μονάδα των δανικών ειδικών δυνάμεων.
Το Ναρσαρσουάκ φιλοξένησε στο παρελθόν μια σημαντική αμερικανική στρατιωτική εγκατάσταση, γνωστή ως «Bluie West One», από το 1941 έως το 1958. Ο διάδρομος προσγείωσής του μεταβιβάστηκε αργότερα στη Δανία και μετατράπηκε σε πολιτικό αεροδρόμιο.
Αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ο οποίος μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας στο BBC ανέφερε ότι η συμφωνία θα εξασφάλιζε στην Ουάσινγκτον μόνιμη πρόσβαση, καθώς και δικαιώματα εγκατάστασης βάσεων και υπερπτήσεων στη Γροιλανδία.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του BBC, η συμφωνία θα απαγόρευε σε χώρες που δεν ανήκουν στο ΝΑΤΟ να ιδρύουν βάσεις ή να διατηρούν στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία.
Θα περιόριζε επίσης τις ευαίσθητες επενδύσεις από χώρες που θεωρούνται αντίπαλοι των ΗΠΑ, ιδίως τη Ρωσία και την Κίνα.
Ο Τραμπ ανέφερε πως: «Κανένας αντίπαλος των ΗΠΑ δεν μπορεί ΠΟΤΕ να έχει βάση στη Γροιλανδία, να διατηρεί στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία ή να πραγματοποιεί ευαίσθητες επενδύσεις στη Γροιλανδία χωρίς τη ρητή γραπτή έγκρισή μας». Δεν έχει αποκαλυφθεί τι θεωρείται «ευαίσθητη επένδυση».
Ούτε είναι σαφές αν η Ουάσιγκτον θα διαθέτει επίσημο δικαίωμα βέτο ή αν οι αποφάσεις θα εξακολουθήσουν να λαμβάνονται από κοινού με τη Δανία και τη Γροιλανδία.
Στην πράξη, η Κοπεγχάγη έχει ήδη εμποδίσει έργα που αφορούσαν κινεζικά συμφέροντα, όταν εκφράστηκαν ανησυχίες των ΗΠΑ για θέματα ασφάλειας.
Το 2016, η Δανία απέρριψε μια προσφορά της κινεζικής εταιρείας εξόρυξης General Nice Group για την αγορά μιας αποσυρμένης ναυτικής βάσης στη νότια Γροιλανδία, επικαλούμενη λόγους ασφάλειας.
Η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρέντερικσεν και ο υπουργός Άμυνας, Γιέπε Μπρούους, αρνήθηκαν να επιβεβαιώσουν τα δημοσιεύματα σχετικά με το περιεχόμενο της συμφωνίας.
«Δεν μπορούμε να σχολιάσουμε το θέμα έως ότου υπογραφεί η σχετική συμφωνία», δήλωσε η Φρέντερικσεν στο δανικό δίκτυο DR.
«Ο λόγος για τον οποίο μπορούμε να συνάψουμε αυτή τη συμφωνία, η οποία είναι ευεργετική από τη σκοπιά της Γροιλανδίας, των ΗΠΑ και της Ευρώπης, καθώς και εκ μέρους του Βασιλείου της Δανίας, είναι ότι πρόκειται για θέμα πολιτικής ασφάλειας», δήλωσε επίσης η Φρέντερικσεν.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας Λαρς Λόκε Ράσμουσεν δήλωσε ότι η συμφωνία θα θέσει την ασφάλεια της Αρκτικής υπό τη συλλογική εποπτεία του ΝΑΤΟ, αντί να την αφήσει αποκλειστικά στην ευθύνη της Ουάσιγκτον και της Κοπεγχάγης.
Περισσότερα στο ertnews.gr
