Με εντυπωσιακή συμμετοχή και έντονο παλμό ολοκληρώθηκε το 13ο Καλαματιανό Καρναβάλι. Η Καλαμάτα φαίνεται πως αποκτά έναν νέο θεσμό. Κάτι που ξεκίνησε σχεδόν πειραματικά πριν από 13 χρόνια και πέτυχε, αποδεικνύεται ότι αντέχει στον χρόνο και συνεχίζει να έχει μαζικά χαρακτηριστικά. Το Καρναβάλι της Καλαμάτας δεν έχει πίσω του παράδοση δεκαετιών, όπως συμβαίνει με αυτό της Μεσσήνης και άλλων περιοχών της Μεσσηνίας, όπου πραγματοποιούνται διάφορα δρώμενα. Έχει, όμως, μαζικότητα -και αυτό το διαφοροποιεί και το καθιστά θελκτικό.
Το σύγχρονο καρναβάλι δεν είναι παράσταση, που κάποιοι παρακολουθούν και χειροκροτούν. Δεν είναι μουσειακό στοιχείο, όπου κάτι απλώς «γίνεται», αλλά γιορτή που απαιτεί τη συμμετοχή. Η Καλαμάτα μπήκε δυναμικά στις καρναβαλικές εκδηλώσεις, γιατί διαθέτει το απαραίτητο «καύσιμο» για εκδηλώσεις αυτής της μορφής. Υπάρχει, δηλαδή, κόσμος που μπορεί να μασκαρευτεί, να τραγουδήσει, να χορέψει, να ερωτευτεί, να κάνει πλάκα, να απελευθερωθεί από την καθημερινότητα. Ο διονυσιακός χαρακτήρας είναι αυτός που δίνει διαχρονικά ζωή στις καρναβαλικές εκδηλώσεις και χωρίς ενεργή συμμετοχή των πολιτών αυτές δεν μπορούν να υπάρξουν.
Η επιτυχία του καρναβαλιού στην Καλαμάτα έχει, λοιπόν, να κάνει με τη μαζική συμμετοχή των πολιτών. Πρόκειται για ένα αυθεντικό λαϊκό δρώμενο, το οποίο προφανώς δεν μπαίνει στα καλούπια του «πρέπει» και είναι λάθος να κρίνεται με ελιτίστικο σήκωμα φρυδιού, με μανταμσουσουδισμό ή -ακόμα χειρότερα- με το σήκωμα του δακτύλου από μια ελίτ, που φαντασιώνεται ότι κατέχει την απόλυτη πολιτική και πολιτιστική αλήθεια. Όταν χιλιάδες νέοι και μεσήλικες βγαίνουν στους δρόμους χορεύοντας και τραγουδώντας, επειδή χαίρονται ή απλώς θέλουν να αφήσουν να ξεσπάσει η πίεση της καθημερινότητας, στέλνουν ένα μήνυμα που χρειάζεται να το λάβουν όλοι.
Η μιζέρια ως πολιτική αντίληψη, ο ελιτισμός ως πρακτική και η δυσανεξία στη χαρά αποτελούν πρόβλημα πολιτικό, κοινωνικό και πολιτισμικό. Καλός ο προβληματισμός και η ανησυχία για το μέλλον, αλλά ο άνθρωπος χρειάζεται και να ζήσει -και αυτό είναι το καρναβάλι. Όσοι φοβούνται να ζήσουν έχουν πρόβλημα με αυτό, και το χειρότερο είναι ότι αφήνουν χώρο να εμφανίζονται ως «λαϊκοί» και «μαζικοί» εκείνοι που, σε καθημερινό επίπεδο, στερούν τη χαρά και την προοπτική από τους πολίτες. Για να το πούμε διαφορετικά, κανένας πολιτικός χώρος και καμία πολιτιστική κυριαρχία δεν μπορεί να υπάρξει όταν βρίσκεται μακριά από τον λαό. Όσοι πυροβολούν το καρναβάλι τα βάζουν με τους ανθρώπους που συμμετέχουν σε αυτό -και αυτό είναι συνταγή αποτυχίας.
panagopg@gmail.com
