Σήμερα, ο κάτοικος του χωριού παίρνει το αυτοκίνητο, κάνει μια βόλτα μέχρι την Καλαμάτα ή το πλησιέστερο αστικό κέντρο και γεμίζει το πορτ-μπαγκάζ από το σούπερ μάρκετ, αγοράζοντας ακόμα και τα λεμόνια ή τις ντομάτες. Το μοντέλο της αυτοκατανάλωσης πέθανε, καθώς κανένας δεν δέχεται πια να «κάνει την ανάγκη του παξιμάδι», για να εξασφαλίσει ένα καλύτερο μέλλον στην επόμενη γενιά. Οι κοινωνικές συνθήκες άλλαξαν ριζικά και μαζί τους συμπαρέσυραν έναν πρωτογενή τομέα, που αρνείται πεισματικά να ενηλικιωθεί. Το παραμύθι των επιδοτήσεων και των επιχορηγήσεων, ανεξάρτητα από τις ενδεχομένως αγαθές προθέσεις των Βρυξελλών, ολοκληρώνει τον κύκλο του με τον πιο επώδυνο τρόπο. Αντί αυτές οι ενισχύσεις να αποτελέσουν το εφαλτήριο για τον εκσυγχρονισμό, μετέτρεψαν τους παραγωγούς σε δεινούς κυνηγούς κρατικού χρήματος. Αυτό το διαρκές κυνήγι οδήγησε σε ένα οριστικό διαζύγιο του πρωτογενούς τομέα από την πραγματική αγορά.Η ρήξη αυτή δεν ωφέλησε κανέναν, εκτός ίσως από εκείνους που περιμένουν την επόμενη «προκήρυξη», για να πουλήσουν εισαγόμενα αγροτικά μηχανήματα ή όσους εμπορεύονται φρούδες ελπίδες και θεωρίες σε πολυτελή συνέδρια και εσπερίδες.

Η πραγματικότητα είναι αμείλικτη: Ο κύκλος των πολύ μικρών οικονομικών μονάδων έκλεισε. Χωρίς οικονομίες κλίμακας, η ελληνική παραγωγή παραμένει ακριβή και μη ανταγωνιστική. Ο Έλληνας καταναλωτής, με το συρρικνωμένο εισόδημά του, αδυνατεί να αγοράσει τα εγχώρια προϊόντα, στρεφόμενος αναγκαστικά στις εισαγωγές. Η μείωση της προσφοράς και η αύξηση του κόστους παραγωγής οδηγούν με μαθηματική ακρίβεια σε ένα ράλι τιμών, που δεν έχει τέλος. Αν θέλουμε πραγματική αναδιάρθρωση και όχι ευχολόγια, απαιτούνται ριζοσπαστικά μέτρα που θα πονέσουν το κατεστημένο. Πρώτον, η διακοπή κάθε επιδότησης σε όσους δεν είναι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες. Είναι ο μόνος τρόπος να γίνει ένας άτυπος «αναδασμός» και οι εκτάσεις να περάσουν σε χέρια που μπορούν να τις αξιοποιήσουν σε μεγάλη κλίμακα. Παράλληλα, η κυβέρνηση οφείλει να καταργήσει τον φόρο στα ενοίκια των αγροτικών εκτάσεων. Μόνο έτσι οι ιδιοκτήτες θα αποκτήσουν κίνητρο να μισθώσουν τη γη τους αντί να την αφήνουν να λογγώνει, περιμένοντας το τίποτα.

Ωστόσο, τέτοιες τομές προϋποθέτουν πολιτική γενναιότητα που σπανίζει. Το πολιτικό κόστος λειτουργεί ως το απόλυτο σκιάχτρο. Καμία κυβέρνηση, ειδικά όταν είναι μονοκομματική, δεν ρισκάρει να αγγίξει τις ισορροπίες της υπαίθρου. Προτιμούν τη διολίσθηση μέχρι την τελική πτώση. Όπως έγραφε και ο Χέμινγουεϊ, η κατάρρευση έρχεται με δύο τρόπους: «Σταδιακά και μετά απότομα». Εμείς βρισκόμαστε ακόμα στο σταδιακό στάδιο, αλλά το «απότομα» παραμονεύει στη γωνία.